Duitse grenswaarde voor beroepsmatige blootstelling (AGW): zo kiest u een masker

Wat is de AGW?

AGW is de Duitse afkorting voor Arbeitsplatzgrenzwert, de grenswaarde voor beroepsmatige blootstelling. Het is de concentratie van een gevaarlijke stof in de lucht op de werkplek waarbij volgens de huidige stand van kennis geen gezondheidsschade te verwachten is, ook niet bij dagelijks werk gedurende een heel werkzaam leven. De waarde wordt uitgedrukt in mg/m³ (milligram per kubieke meter lucht) of in ml/m³ (ppm).

De AGW is een gemiddelde over de dienst, in de regel over acht uur. Voor veel stoffen bestaan ook kortetermijnwaarden die pieken beperken. Het Comité voor gevaarlijke stoffen (AGS) stelt de waarden vast en publiceert ze in TRGS 900 (Duitsland).

Waar vindt u de AGW van een stof?

• in het veiligheidsinformatieblad van de stof, sectie 8 (“Beheersing van blootstelling/persoonlijke beschermingsmiddelen”),
• in TRGS 900 van de BAuA, op stofnaam of CAS-nummer,
• in de risicobeoordeling van uw bedrijf, die de gemeten of vastgestelde concentratie bevat.

Hoe te berekenen: concentratie gedeeld door AGW

De AGW wordt niet berekend; hij is gegeven. Wat u wel berekent, is met welk veelvoud de concentratie op uw werkplek de AGW overschrijdt. Die factor vergelijkt u met het beschermingsniveau van het masker.

1. De concentratie op de werkplek bepalen uit meting of de risicobeoordeling.
2. Zoek de AGW van de stof op.
3. Deel de concentratie door de AGW: het resultaat is de factor.
4. Kies een masker waarvan het beschermingsniveau minstens even hoog is als de factor.

Voorbeeld met aangenomen waarden: een stof heeft een AGW van 2 mg/m³ en op de werkplek wordt 15 mg/m³ gemeten. 15 gedeeld door 2 is 7,5. Een FFP1-masker (tot 4 keer) is niet genoeg; een FFP2-masker (tot 10 keer) is voldoende. Kies het eerstvolgende hogere niveau als de waarde net onder de grens ligt.

Beschermingsniveaus van de maskers

De factoren komen uit de Duitse DGUV-regel 112-190. Voor filtrerende ademhalingsbeschermingsmiddelen geldt bovendien de strengere waarde van masker en filter; meer in Halfgelaatsmasker of volgelaatsmasker en FFP1, FFP2 of FFP3.

Voor gassen en dampen geldt een tweede grens

Naast de factor hebben gas- en combinatiefilters per gasklasse een maximale concentratie: klasse 1 tot 0,1 volumeprocent, klasse 2 tot 0,5 % en klasse 3 tot 1 %. Beide moeten kloppen. Welk filter bij welke stof hoort, wordt uitgelegd in Het juiste filter kiezen.

Geen AGW gevonden? Wat u kunt doen

Als er voor een stof geen waarde wordt gevonden, betekent dat niet dat ze onschadelijk is. Ga in deze volgorde te werk:

1. Zoek op CAS-nummer. TRGS 900 vermeldt stoffen vaak onder een andere naam. Het CAS-nummer staat in het veiligheidsinformatieblad (rubriek 1 of 3). Bij mengsels tellen de afzonderlijke bestanddelen.
2. Lees het veiligheidsinformatieblad. Rubriek 8 vermeldt naast de Duitse AGW soms waarden uit andere landen of fabrikantgegevens. Vraag de leverancier welk beoordelingscriterium geldt en welke ademhalingsbescherming daarbij hoort.
3. Bijzondere regels controleren. Voor stof zonder eigen AGW gelden algemene stofgrenswaarden. Kankerverwekkende stoffen hebben eigen criteria (acceptabele en tolerabele concentratie volgens TRGS 910, Duitsland), en biologische agentia vallen onder de Duitse verordening inzake biologische agentia.
4. Laat een beoordeling uitvoeren. Uw veiligheidskundige of bedrijfsarts kan de concentratie meten of inschatten en het beoordelingscriterium vaststellen. Volgens de Duitse Gevaarlijkestoffenverordening maakt dit deel uit van de risicobeoordeling.
5. Raad in de tussentijd niet. Kies zonder betrouwbare waarde geen masker op goed geluk. Technische maatregelen zoals afzuiging en ventilatie gaan voor. Wij adviseren u bij de keuze zodra de gegevens beschikbaar zijn.

Waar de AGW niet volstaat

• Voor sommige stoffen, zoals kankerverwekkende stoffen, bestaat geen AGW in de gebruikelijke zin, maar andere beoordelingscriteria. Dan beslist de risicobeoordeling.
• Bij meerdere stoffen tegelijk moet het mengsel worden beoordeeld, niet elke stof afzonderlijk.
• Bij zuurstoftekort helpt geen filterend toestel, hoe laag de factor ook is.
• De productkiezer berekent de factor en toont geschikte apparaten. Hij vervangt de risicobeoordeling niet.